Nonnetje

een wintergast met een zilveren glans

Het Nonnetje (Mergellus albellus) is een kleine, elegante zaagbek die vooral in de winter onze contreien opzoekt. In Vlaanderen is het een echte zeldzame verschijning, maar wie geluk heeft, kan hem aantreffen op rustige plassen, kanalen of grote waterbekkens. Ik had het geluk een ontmoeting te hebben in de Marquenterre, baai van de Somme, op 15 maart 2026.

Hoe herken je hem?

• Mannetje: een opvallende verschijning, bijna volledig wit met zwarte accenten. Zijn maskerachtige oogvlek geeft hem een monnikachtig uiterlijk — vandaar de naam Nonnetje.
• Vrouwtje: veel subtieler gekleurd, met grijsbruine tinten en een roestbruine kop.

Leefgebied en gedrag

• Het Nonnetje broedt in de taiga en boreale bossen van Scandinavië en Rusland.
• In de winter trekt het zuidwaarts en duikt het op in West-Europa, maar slechts in kleine aantallen.
• Het is een behendige duiker, gespecialiseerd in het vangen van kleine visjes. Met snelle, korte duiken speurt het de waterkolom af.

Waarom zo zeldzaam bij ons?

Onze regio ligt aan de rand van zijn winterverspreiding. Strenge winters in het noorden kunnen tijdelijk meer Nonnetjes naar België brengen, maar doorgaans blijft het een soort voor de oplettende vogelaar.

Een soort die rust nodig heeft

Nonnetjes zijn gevoelig voor verstoring. Rustige, visrijke wateren zijn cruciaal voor hun overwintering. Waar waterkwaliteit verbetert en oevers natuurlijker worden, stijgt de kans dat deze sierlijke zaagbek zich laat zien.

FR: Harle piette